VAN STERRENSTOF TOT LEVEN
Het kosmische verhaal van onze oorsprong
Waar komen we vandaan? De atomen in ons lichaam en alles om ons heen zijn diep in het binnenste van zware sterren gesmeed en in spectaculaire supernovae de ruimte in geslingerd. In de enorme ijskoude wolken die zijn achtergebleven, verzamelen sommige zich op stofkorrels en vormen geleidelijk steeds complexere moleculen, van water tot organische stoffen. Als deze wolken uiteenvallen, worden nieuwe sterren en planeten geboren die deze chemische erfenis erven en opnieuw verwerken. Ook kometen en asteroïden hebben prebiotische bouwstenen geleverd aan jonge planeten en zo de kiem gelegd voor leven. Het ontrafelen van deze kosmische cyclus vormt de kern van de astrochemie. Door krachtige telescopen te combineren met laboratoriumexperimenten en computermodellen proberen onderzoekers uit verschillende vakgebieden te achterhalen hoe het heelal in staat is geraakt om leven voort te brengen.
Op donderdag 23 oktober organiseert Science Café Nijmegen een speciale editie in De Achtertuin (Vasim), in samenwerking met de internationale Astrochemistry: From Quantum to Cosmos, met drie wetenschappers die ons door dit kosmische verhaal zullen leiden. Pionier en vooraanstaand astrochemicus Ewine van Dishoeck (Universiteit Leiden) opent de avond met een overzicht van het vakgebied: van moleculaire evolutie tot ster- en planeetvorming, inclusief de nieuwste ontdekkingen door de James Webb Space Telescope. Niels Ligterink (TU Delft) neemt ons vervolgens mee naar de recent ontdekte interstellaire komeet 3I/ATLAS, een oude reiziger van meer dan 10 miljard jaar, die een blik werpt op enkele van de oudste water- en organische stoffen en zijn lange geschiedenis van bestraling in de diepe ruimte. Klaus Paschek (MPI voor Astronomie, Heidelberg) onderzoekt prebiotische moleculen in meteorieten en op de vroege Hadeïsche Aarde, en onthult de vroegste chemische routes van het leven.
Vanaf 19.45 uur zetten pianist Jonne de Meij en vrienden het podium op met live jazz - het bewijs dat het universum ook weet hoe je moet swingen!
wetenschappers/8.15pm Ewine van Dishoeck (LEI), Niels Ligterink (TU Delft), Klaus Paschek (MPIA, FSU)
music/7.45pm Jonne & Vrienden
moderator Ronald Kleiss
tijd Donderdag 23 oktober 2025, 19.45/8.15 - 22.15 uur
locatie De Achtertuin (Vasim), De Kolk 14, Nijmegen
toelating gratis toegang (geen reservering)
taal Engels